ਵਿਸ਼ਵ ਮੌਸਮ ਵਿਗਿਆਨ ਸੰਗਠਨ (WMO) ਨੇ ਚਿਤਾਵਨੀ ਦਿੱਤੀ ਹੈ ਕਿ ਐਲ ਨੀਨੋ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਮਈ ਤੋਂ ਜੁਲਾਈ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਵਿਕਸਤ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਭਾਰਤ ਸਮੇਤ ਦੱਖਣੀ ਏਸ਼ੀਆ ਵਿੱਚ ਮੌਸਮ ‘ਤੇ ਵੱਡਾ ਅਸਰ ਪਵੇਗਾ। ਪਹਿਲਾਂ ਅਨੁਮਾਨ ਸੀ ਕਿ ਇਹ ਸਥਿਤੀ ਮਾਨਸੂਨ ਦੇ ਦੂਜੇ ਹਿੱਸੇ (ਅਗਸਤ-ਸਤੰਬਰ) ਵਿੱਚ ਬਣੇਗੀ, ਪਰ ਹੁਣ ਇਸ ਦੇ ਜਲਦੀ ਆਉਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਜਤਾਈ ਗਈ ਹੈ। ਐਲ ਨੀਨੋ ਇੱਕ ਅਜਿਹੀ ਜਲਵਾਯੂ ਸਥਿਤੀ ਹੈ, ਜੋ ਹਰ 2 ਤੋਂ 7 ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਲਗਭਗ 9 ਤੋਂ 12 ਮਹੀਨਿਆਂ ਤੱਕ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਕਾਰਨ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਤਾਪਮਾਨ ਅਤੇ ਬਾਰਸ਼ ਦੇ ਪੈਟਰਨ ਬਦਲ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਆਮ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਵਿਸ਼ਵਵਿਆਪੀ ਤਾਪਮਾਨ ਵਧਦਾ ਹੈ। ਭਾਰਤ ਮੌਸਮ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿਭਾਗ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਇਸ ਸਾਲ ਆਮ ਨਾਲੋਂ ਘੱਟ ਬਾਰਸ਼ ਦਾ ਅਨੁਮਾਨ ਦੇ ਚੁੱਕਾ ਹੈ।
WMO ਅਨੁਸਾਰ, ਭੂ-ਮੱਧ ਪ੍ਰਸ਼ਾਂਤ ਮਹਾਂਸਾਗਰ ਵਿੱਚ ਸਮੁੰਦਰ ਦੀ ਸਤ੍ਹਾ ਦਾ ਤਾਪਮਾਨ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਵਧ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਅਗਲੇ ਮਹੀਨੇ ਐਲ ਨੀਨੋ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਬਣਨ ਦੇ ਸੰਕੇਤ ਮਿਲ ਰਹੇ ਹਨ।
ਹਰ ਜਗ੍ਹਾ ਵਧ ਸਕਦੀ ਹੈ ਗਰਮੀ
WMO ਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਮਈ-ਜੂਨ-ਜੁਲਾਈ ਦੌਰਾਨ ਜ਼ਮੀਨ ਦਾ ਤਾਪਮਾਨ ਆਮ ਨਾਲੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਰਹਿਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੈ। ਯਾਨੀ ਲਗਭਗ ਹਰ ਜਗ੍ਹਾ ਜ਼ਿਆਦਾ ਗਰਮੀ ਪੈ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਸੰਸਥਾ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਅਜਿਹੇ ਮੌਸਮ ਦੇ ਅਨੁਮਾਨ ਖੇਤੀਬਾੜੀ, ਜਲ ਪ੍ਰਬੰਧਨ, ਊਰਜਾ ਅਤੇ ਸਿਹਤ ਵਰਗੇ ਖੇਤਰਾਂ ਲਈ ਬਹੁਤ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਜੋ ਸਮੇਂ ਸਿਰ ਤਿਆਰੀ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕੇ।
WMO ਦੇ ਜਲਵਾਯੂ ਅਨੁਮਾਨ ਮੁਖੀ ਵਿਲਫ੍ਰਾਨ ਮੌਫੂਮਾ ਓਕੀਆ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਸਾਲ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤੀ ਨਿਰਪੱਖ ਸੀ, ਪਰ ਹੁਣ ਸਾਰੇ ਮਾਡਲ ਐਲ ਨੀਨੋ ਬਣਨ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ ਅਤੇ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਮਹੀਨਿਆਂ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦੇ ਹੋਰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਹੋਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੈ।
ਹਿਮਾਲਿਆ ਵਿੱਚ ਬਰਫ਼ ਘੱਟ, ਵਧੀ ਚਿੰਤਾ
ਰਿਪੋਰਟ ਅਨੁਸਾਰ, ਹਿੰਦੂ ਕੁਸ਼ ਹਿਮਾਲਿਆ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਇਸ ਸਾਲ ਬਰਫ਼ ਦੀ ਮਾਤਰਾ ਆਮ ਨਾਲੋਂ 27.8% ਘੱਟ ਰਹੀ ਹੈ, ਜੋ ਪਿਛਲੇ 20 ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਘੱਟ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਲ ਨਦੀਆਂ ਦੇ ਪਾਣੀ ‘ਤੇ ਅਸਰ ਪੈ ਸਕਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਲਗਭਗ 2 ਅਰਬ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਜਲ ਸੁਰੱਖਿਆ ਨੂੰ ਖ਼ਤਰਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਆਮ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਐਲ ਨੀਨੋ ਦੌਰਾਨ ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆ, ਇੰਡੋਨੇਸ਼ੀਆ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਦੇ ਕੁਝ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਘੱਟ ਬਾਰਸ਼ ਜਾਂ ਸੋਕੇ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਬਣਦੀ ਹੈ। ਉੱਥੇ ਹੀ ਦੱਖਣੀ ਅਮਰੀਕਾ, ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਦੱਖਣੀ ਹਿੱਸਿਆਂ, ਅਫਰੀਕਾ ਦੇ ਕੁਝ ਖੇਤਰਾਂ ਅਤੇ ਮੱਧ ਏਸ਼ੀਆ ਵਿੱਚ ਜ਼ਿਆਦਾ ਬਾਰਸ਼ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲਦੀ ਹੈ।
